منبر نماز جمعه به تریبونی برای بیان مواضع شاذ و بیارتباط با دغدغههای مردم تبدل شده است
به گزارش پایگاه اطلاعرسانی ناظرخبر، مردم ایران طول هفته را با خبرهای هولناکی درباره بازگشت تحریمها، جنگ مجدد، قطعی برق و آب، بیکاری کارمندان دولت، عقب افتادن وام و حقوق بازنشستگان و افزایش قیمت اغلب اقلام ضروری سپری میکنند، به این امید که یک آخر هفته در کنار خانواده آرامش بگیرند؛ غافل از اینکه در ترافیک جادههای شمال یا پای خطبههای نماز جمعه، با سخنانی روبهرو میشوند که کمتر نسبتی با زندگی واقعی و دغدغههایشان دارد.
کسی که یاد خدا در دلش نیست، نمیشود مطالبهگر باشد
رویداد۲۴ نوشت: آیتالله لطفالله دژکام روز گذشته در نماز جمعه گفت: «برخی در کوچه و خیابان خیلی مدعی و طلبکار هستند و خود را مطالبهگر میدانند؛ کسی که یاد خدا در دلش نیست، نمیشود مطالبهگر باشد و در قاموس انقلاب اسلامی جای مطالبهگر نیست.» او همچنین از پدیدهای به نام «مطالبهگر تراز انقلاب اسلامی» سخن گفت و تأکید کرد چنین کسی باید برای خدا حرف بزند، نه برای منافع باندی.
فاصله نماز جمعه از کارکرد اصلی خود
واقعیت این است که منبر نماز جمعه سالهاست از جایگاهی که قرار بود حلقه ارتباط مردم و مسئولان باشد فاصله گرفته و به تریبونی برای بیان مواضع شاذ، غیرهمسو با سیاستهای کلان نظام و بیارتباط با دغدغههای مردم بدل شده است.
خطبههای جنجالی علمالهدی و سایر ائمه جمعه
آیتالله علمالهدی امام جمعه مشهد یکی از چهرههای شاخص این جریان است. او بارها از تریبون نماز جمعه برای حمله به زنان، حجاب، کنسرت و مذاکره استفاده کرده و حتی برجام را «لعنتی» خوانده است. نمونههای مشابه در شهرهای دیگر هم کم نیست: امام جمعه رفسنجان دوچرخهسواری زنان را حرام دانست، امام جمعه گچساران اسبدوانی زنان را تهییجآور خواند و امام جمعه کرج حضور پزشکان مرد برای بیماران زن را ممنوع اعلام کرد.
خطبهها علیه مذاکرات هستهای
اسفند سال گذشته در حالی که دولت پزشکیان با مجوز رهبری مذاکرات هستهای را پیش میبرد، تریبونهای نماز جمعه یکپارچه به مخالفت با مذاکره تبدیل شدند. آیتالله علمالهدی برجام را «لعنتی» توصیف کرد، در حالی که عباس عراقچی وزیر خارجه گفته بود حتی اختیار توافق با آمریکا نیز از سوی رهبری به او داده شده است.
کاهش مشارکت در نماز جمعه
همین شکاف بین مطالبات مردم و محتوای خطبهها باعث شد رهبری در سال ۱۴۰۱ در دیدار با ائمه جمعه به «کاهش مشارکت در نماز جمعه» اشاره کند و بگوید این مسئله ناشی از تفاوت گفتار و رفتار برخی ائمه جمعه است که «مستمع را سر لج میآورد».
واکنش شورای عالی امنیت ملی
شورای عالی امنیت ملی نیز اخیراً راهکاری تازه ارائه کرده است: بهجای حل مسئله، صورتمسئله را پاک کنیم! این نهاد در اطلاعیههایی به رسانهها تأکید کرده که از بازنشر سخنان شاذ و خلاف مصالح ملی در خطبههای نماز جمعه خودداری کنند.
مطالبهگری ممنوع؟!
اما پرسش اصلی اینجاست: آیا سکوت رسانهها واقعاً راهحل است؟ اگر رسانهها مطالبهگری نمیکردند، آیا پروندههایی چون تخلفات خانواده آیتالله صدیقی خطیب جمعه تهران به جریان قضایی میافتاد؟ همان مطالبهگری که ائمه جمعه آن را نفی میکنند، دقیقاً همان چیزی است که میتواند فاصله مردم و تریبون نماز جمعه را کاهش دهد؛ همان انتظاری که حتی رهبری نیز مطرح کرده بود.