آیا کالابرگ الکترونیکی حمایت معیشتی کافی در برابر گرانی بنزین و برنج است؟
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی ناظرخبر، در شرایطی که تورم کالاهای اساسی زندگی میلیونها ایرانی را تحت فشار قرار داده، دولت چهاردهم با تکیه بر طرح کالابرگ الکترونیکی سعی در توجیه آزادسازی قیمتها دارد. از اصلاح نرخ بنزین تا حذف ارز ترجیحی برنج، همه با وعده پرداخت مابهالتفاوت از طریق کالابرگ همراه شدهاند. اما آیا این حمایت معیشتی واقعاً تأثیرگذار است؟
احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، در آذر ۱۴۰۴ تأکید کرد که هرگونه افزایش قیمت بنزین صرفاً برای تقویت کالابرگ و حمایت از معیشت مردم هزینه خواهد شد. او به رضایت بیش از ۸۵ درصدی مردم از این طرح (بر اساس نظرسنجی مرکز پژوهشهای مجلس) اشاره کرد و گفت: تأکید رئیسجمهور بر اختصاص کامل منابع اصلاح قیمت به کالابرگ است.
دو روز بعد، غلامرضا نوری قزلجه، وزیر جهاد کشاورزی، از پرداخت مابهالتفاوت حذف ارز ترجیحی برنج خبر داد. با افزایش قیمت برنج وارداتی از حدود ۷۰ هزار به ۱۷۰ هزار تومان، دولت承诺 کرد این تفاوت ۱۰۰ هزار تومانی را از طریق کالابرگ جبران کند تا قیمت برای مصرفکننده ثابت بماند.
در مرحله پنجم طرح کالابرگ (آذر ۱۴۰۴)، اعتبار برای دهکهای یک تا سه به ۶۲۰ هزار تومان (افزایش ۱۲۰ هزار تومانی) رسید، در حالی که دهکهای چهارم تا هفتم همچنان ۳۵۰ هزار تومان دریافت میکنند و واریز آن با تأخیر همراه بوده است.
برای یک خانواده سهنفره در دهکهای پایین، حداکثر ۱ میلیون و ۸۶۰ هزار تومان اعتبار واریز شده، اما برای خانوادههای کارگری در دهکهای بالاتر، تنها ۱ میلیون و ۵۰ هزار تومان – که حتی پول خرید یک کیلو گوشت خورشتی (حدود ۸۳۰ تا ۱ میلیون و ۲۸۰ هزار تومان) هم نیست.
علیرضا خرمی، فعال کارگری، میگوید: شتاب تورم چنان بالاست که کالابرگ ۳۵۰ هزار تومانی حتی یکدهم گرانیها را جبران نمیکند. نرخ خوراکیهای ضروری مدتهاست از دستمزد حداقل کارگران پیشی گرفته.
در همین حال، برخی کارگران از قطع یارانه به دلیل تراکنشهای بانکی شکایت دارند و یک کارشناس صداوسیما در اقدامی جنجالی پیشنهاد کرد: «اگر برنج گران است، جو بخورید!»
این رویکردها نشاندهنده فاصله بین وعدههای حمایتی و واقعیت سفره مردم است. کالابرگ الکترونیکی، هرچند گام مثبتی است، اما در برابر تورم فزاینده، کماثر به نظر میرسد.