بحران دارو در ایران: افزایش قیمت، کمبود اقلام و ناکارآمدی بیمههای درمانی

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی ناظرخبر، هادی احمدی، عضو هیأت مدیره انجمن داروسازان ایران، در گفتوگویی با خبرگزاری ایلنا به بحران جاری در بازار دارویی کشور اشاره کرد و هشدار داد که نوسانات ارزی، کمبود بودجه و ناکارآمدی بیمهها منجر به افزایش قیمت دارو، کمبود شدید اقلام دارویی و کاهش قدرت خرید بیماران شده است.
تأثیر نوسانات ارزی بر قیمت دارو
احمدی تأکید کرد که بازار دارو از سایر کالاها جدا نیست و افزایش روزانه نرخ ارز مستقیماً بر قیمتها تأثیر میگذارد. وی توضیح داد: «هرچند بخشی از مواد اولیه با ارز ترجیحی تأمین میشود، اما حدود ۷۰ درصد هزینههای تولید شامل بستهبندی، ملزومات جانبی و سایر اقلام از ارز آزاد پیروی میکند. بنابراین، افزایش قیمت دارو اجتنابناپذیر است و اکنون شاهد رشد ماهانه قیمت برخی اقلام هستیم.»
کاهش قدرت خرید و اختلال در درمان بیماران
این داروساز با ابراز نگرانی از وضعیت بیماران گفت: بسیاری از افراد هنگام مراجعه به داروخانه با شوک قیمتی مواجه میشوند و نمیتوانند همه داروهای تجویزشده را تهیه کنند. در نتیجه، یا دارو را ناقص میخرند یا کلاً منصرف میشوند که این امر روند درمان را مختل کرده و هزینههای درمانی بلندمدت را افزایش میدهد.
احمدی انتقاد شدیدی به سازمانهای بیمهگر وارد کرد و افزود: بیمهها که موظف به پوشش افزایش قیمت دارو هستند، به تعهدات خود عمل نمیکنند و فشار اصلی بر دوش بیماران میافتد.
پیشبینی کمبود شدید دارو در ماههای آینده
وی هشدار داد که کمبودها در آینده نزدیک بیشتر خواهد شد، زیرا تأمین مواد اولیه دشوار است و تولید برای کارخانهها مقرونبهصرفه نیست. احمدی به نمونههایی مانند داروی قلبی «پرل TNG» (تولید داخل) و قرص «پردنیزولون» (پر مصرف و عمومی) اشاره کرد که اکنون کمیاب یا سهمیهای توزیع میشوند.
ناکارآمدی نظام بیمهای و نیاز به تجمیع بیمهها
عضو هیأت مدیره انجمن داروسازان، نظام بیمهای کشور را ناکارآمد دانست و گفت: تا زمانی که بیمههای پایه و مکمل (حدود ۳ بیمه پایه و ۳۰ بیمه مکمل) تجمیع نشوند، مشکلات ادامه خواهد داشت. اصلاح ساختار بیمهای ضروری است تا بیماران مجبور به پیگیری هزینهها از چندین منبع نباشند و درمان ناقص نماند.
کمبود بودجه دارو در سال ۱۴۰۴
احمدی به وضعیت بودجه اشاره کرد: سازمان غذا و دارو برای سال ۱۴۰۴ حدود ۱۸۰ هزار میلیارد تومان (همت) نیاز دارد، اما سازمان برنامه و بودجه و مجلس کمتر از ۷۰ همت اختصاص دادهاند که حتی این میزان هم کامل تأمین نشده است. این کمبود بودجه مستقیماً منجر به ناتوانی در تأمین مواد اولیه و کمبود دارو میشود. پیشبینی میشود در دو تا سه ماه آینده، حتی داروهای عمومی و تخصصی با کمبود شدید مواجه شوند.
مشکلات داروهای وارداتی و واکسن آنفلوآنزا
در خصوص داروهای وارداتی، احمدی گفت: حذف ارز ترجیحی از برخی اقلام باعث افزایش شدید قیمت شده، در حالی که بیماران به داروی تجویزشده عادت دارند و تغییر به مشابه داخلی ممکن است درمان را مختل کند.
وی همچنین به واکسن آنفلوآنزا اشاره کرد: واکسن به موقع وارد شد، اما به تعداد کافی (تنها ۲ تا ۳ میلیون دوز به جای نیاز ۶ تا ۷ میلیون دوز برای جمعیت ۹۰ میلیونی) نبود و توزیع آن هم نامناسب بود، که منجر به افزایش شیوع بیماری شد.
احمدی در پایان ابراز امیدواری کرد که برای سال آینده بودجه کافی تخصیص یابد تا سازمان غذا و دارو بتواند واردات و تأمین دارو را به درستی انجام دهد و وضعیت فعلی که شایسته نظام سلامت نیست، ادامه نیابد.
