واکنش تند به اظهارات بیژن عبدالکریمی؛ آیا ترویج خشونت در لباس فلسفه قابل توجیه است؟
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی ناظرخبر، مشاهده بخشی از سخنان اخیر آقای بیژن عبدالکریمی، استاد فلسفه، از هر آنچه در ماههای اخیر به عنوان موضعگیریهای بحثبرانگیز در شرایط بحرانی کشور مطرح شده بود، برای نویسنده این یادداشت شگفتآور و نگرانکننده توصیف شده است.
نویسنده معتقد است در شرایطی که جامعه با فشارهای داخلی و خارجی، ناامیدیهای گسترده و آسیبهای اجتماعی روبهروست، انتظار میرود چهرههای دانشگاهی و فکری بیش از هر زمان دیگری از ادبیات تنشآفرین، دوقطبیسازی و سخنان تفرقهبرانگیز پرهیز کنند.
مسئولیت روشنفکران و دانشگاهیان در شرایط بحرانی
در این یادداشت تأکید شده است که دانشگاهیان و صاحبان تریبونهای عمومی به دلیل جایگاه اجتماعی و علمی خود، مسئولیت بیشتری در قبال آثار سخنانشان بر افکار عمومی دارند.
به باور نویسنده، استفاده از واژگان خشونتآمیز نهتنها کمکی به حل مسائل کشور نمیکند، بلکه میتواند زمینه افزایش تنشهای اجتماعی و تشدید شکافهای موجود را فراهم آورد.
چرا سخنان عبدالکریمی با انتقاد روبهرو شد؟
نویسنده با اشاره به بخشی از اظهارات عبدالکریمی که در آن از مجازات شدید روشنفکرانی سخن گفته شده که به زعم او اهمیت ژئوپلیتیک منطقه را درک نمیکنند، این پرسش را مطرح میکند که چگونه ممکن است چنین تعابیری در قالب یک گفتوگوی رسانهای و فکری مطرح شود.
از نگاه نویسنده، مسئله اصلی صرفاً یک اظهار نظر جنجالی نیست، بلکه عادیسازی ادبیات خشونت در فضایی است که باید محل گفتوگو، استدلال و تبادل اندیشه باشد.
نقش رسانهها در جلوگیری از ترویج خشونت کلامی
بخش دیگری از یادداشت به مسئولیت رسانهها و برنامهسازان اختصاص دارد. نویسنده این پرسش را مطرح میکند که آیا رسانهها نباید نسبت به انتشار و بازنشر اظهاراتی که میتواند به گسترش نفرت، خشونت یا دوقطبیسازی اجتماعی منجر شود، حساسیت بیشتری نشان دهند؟
وی معتقد است رسانهها افزون بر حق انتشار دیدگاهها، مسئولیت حفظ اخلاق عمومی و جلوگیری از عادیسازی خشونت در فضای عمومی را نیز بر عهده دارند.
نگرانی از آسیب به جایگاه اندیشه و گفتوگوی عمومی
نویسنده یادآور میشود که نقد اصلی متوجه پیامدهای اجتماعی چنین سخنانی است؛ زیرا این نوع اظهارات میتواند بهانهای برای حمله به جامعه دانشگاهی، روشنفکران و فعالان فکری فراهم کند و فضای گفتوگوی آزاد و مسئولانه را محدود سازد.
در پایان نیز تأکید شده است که جامعه ایران در شرایط حساس کنونی بیش از هر زمان دیگری به همبستگی اجتماعی، تحمل دیدگاههای مختلف و تقویت فرهنگ گفتوگو نیاز دارد و هرگونه ترویج خشونت کلامی میتواند این سرمایه اجتماعی را با آسیب مواجه کند.